รายงานความหลากหลายทางชีวภาพของพรรณพืชในอุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน

การศึกษาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสังคมพืช ระบบนิเวศของป่าไม้ และความหลากหลายทาง ชีวภาพของพรรณไม้ในแต่ละสังคมพืช ในพื้นที่อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน ดำเนินการโดยศึกษาลักษณะทางนิเวศวิทยาของสังคมพืชเด่น และพื้นที่ประเภทอื่น ๆ โดยการสำรวจด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างแบบ Point sampling ในลักษณะของกลุ่มแปลงตัวอย่าง (cluster) จำนวน 476 กลุ่มแปลง ซึ่งแต่ละกลุ่มแปลงตัวอย่างห่างกันอย่างเป็นระบบ (systematic) มีระยะห่างเท่ากับ 2.5 กิโลเมตร ครอบคลุมทั่วพื้นที่ทำการศึกษา 

ผลการศึกษาพบว่า อุทยานแห่งชาติแก่งกระจานยังคงเป็นพื้นที่อนุรักษ์ที่มีความโดดเด่น ทางด้านความหลากหลายทางชีวภาพ คงไว้ซึ่งความหลากหลายในระบบนิเวศ จากการสำรวจพบพรรณไม้หายาก ไม้ถิ่นเดียว และพรรณไม้ ที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์จำนวน 169 ชนิด และจากการวิเคราะห์ค่าดัชนีความหลากหลายของไม้ต้นในพื้นที่ อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน พบว่าดัชนีความหลากหลายของไม้ต้นในอุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน มีค่าในระดับสูงที่บริเวณตอนกลางและพื้นที่ใกล้พรมแดนระหว่างประเทศไทยและประเทศเมียนมา และค่อยลดหลั่นมาทางทิศตะวันออกของพื้นที่ ซึ่งสังคมพืชที่มีค่าดัชนีความหลากหลายสูงคือ ป่าดิบชื้นและป่าดิบแล้งระดับสูง ส่วนสังคมพืชที่ทำให้ค่าดัชนีความหลากหลายต่ำคือสังคมพืชเกษตรกรรมที่เป็นพื้นที่ผ่อนผันให้ราษฎรทำกิน ได้แก่ สวนยางพารา ที่อยู่บริเวณโดยรอบพื้นที่ป่าสิ่งที่น่าเป็นห่วงคือพื้นที่ป่าบริเวณที่ติดกับที่ตั้งของหมู่บ้านทั้งภายในเขตอุทยานแห่งชาติและที่อยู่รายรอบ พื้นที่เหล่านี้มีค่าดัชนีความหลากหลายค่อนไปทางต่ำ ซึ่งหากคาดคะเนจากแนวโน้มการกระจายของความหลากหลายทางชีวภาพแล้วมีความเป็นไปได้สูงว่าเป็นผลกระทบจากกิจกรรมของชุมชนที่อยู่โดยรอบ การจัดการพื้นที่เหล่านี้จึงเป็นเรื่อง สำคัญเพราะเป็นเสมือนแนวกันชนของพื้นที่ภายในซึ่งมีความหลากหลายทางชีวภาพที่สูงกว่า